25-26 BAHAR|sürdürülebilir mimari eleştirel yaklaşım| DERS PLANI| prof.dr.ayşen ciravoğlu|salı 10:00-13:00/D 102
1/24 Şubat: Tanışma, ders içeriği hakkında bilgilenme
2/3 Mart: Yalan dünyanın çevreci mekanları, seminer
3/10 Mart: Gaia ile yüzleşme, 1. Konferans: Doğanın (Kavramının) İstikrarsızlığı Üzerine
Mimarlıkta “Doğa” Nerede Sabitleniyor?
Ödev: 1 kısa metin + doğa–kültür ayrımını gösteren basit şema aracılığıyla güncel mimarlık söyleminde “doğa”nın sabit bir referans olarak ele alındığı bir örneğin (yeşil bina, ekolojik tasarım, doğayla uyum vb.) Latour’un “istikrarsız doğa” kavramıyla çelişen noktalarının tartışılması
- Mimarlık hangi doğa varsayımıyla çalışıyor?
- Bu varsayım bugün neden çökmüş durumda?
4/17 Mart: 2. Konferans: Doğayı Nasıl Canlandırmamalı / Cansızlaştırmamalı?
Ajans Haritası: Mimarlıkta Kim (ve Ne) Etkili?
Ödev: Aktör-ağ diyagramı ve kısa açıklamalar ile bir mekânsal durumun (yapı, açık alan, altyapı) insan ve insan-olmayan aktörlerinin (toprak, iklim, mevzuat, malzeme, kullanıcı, bakım, zaman) hangileri “etkin”, hangileri “pasif” kabul edilmiş tartışılması.
- Mimarlık hangi aktörleri cansızlaştırıyor?
- Hangilerini aşırı “romantize ederek” canlandırıyor?
5/24 Mart: 3. Konferans Gaia, Doğanın (Nihayet Profan) Figürü
Gaia’yı Mimarlıkta Nasıl Düşünebiliriz?
Ödev: Mekân–Gaia ilişkisini anlatan kavramsal diyagram ve kısa metin üretilmesi.
6/31. Mart: 4. Konferans Antroposen ve Kürenin (İmajının) Yıkımı
Küre Yoksa, Mimarlık Nerede Konumlanır?
Ödev: Yerel ölçekli harita/diyagram ve kısa yorum aracılığıyla “Küresel iklim krizi” söyleminin mimarlıkta nasıl temsil edildiğini düşünerek buna karşılık yerel, konumlanmış bir mekânın seçilmesi ve Antroposen’in bu mekânda nasıl “parçalı” deneyimlendiğinin gösterimi
- Küresel ölçek mimarlık için neden sorunlu?
- Yerellik burada neyi açığa çıkarıyor?
7/7 Nisan: 5. Konferans Farklı Halkları (Doğanın Halklarını) Toplanmaya Nasıl Çağırmalı?
Mimarlıkta Çok-Türlü Bir “Toplantı” Mümkün mü?
Ödev: “Katılımcı aktörler” diyagramı ve kısa analiz metni aracılığıylaa bir mimari karar anı belirlenmesi (kentsel dönüşüm, kıyı düzenlemesi, altyapı, afet sonrası müdahale) ve bu karardan etkilenen doğanın halklarının listelenmesi
- Kimler masada, kimler yok?
- Mimarlık kimin sözcülüğünü yapıyor?
8/14 Nisan: Vize Haftası
9/21 Nisan: 6. Konferans Zamanların Sonuna Nasıl Son Verilir / Verilmez?
Kıyamet Söylemi Mimarlığı Nasıl Şekillendiriyor?
Ödev: Eleştirel kısa metin ve anlatıyı çözümleyen şema aracılığıyla mimarlıkta sık karşılaşılan bir felaket/kıyamet anlatısının (afet mimarlığı, iklim aciliyeti, çöküş senaryoları) çözümlenmesi.
- Bu söylem eylemi mi teşvik ediyor, felci mi?
- Mimarlık burada ne vaat ediyor?
10/28 Nisan: 7. Konferans Savaş ve Barış Arasında Devletler (Doğa Devletleri)
Mekân Bir Çatışma Alanı mı, Müzakere Alanı mı?
Ödev: Çatışma–müzakere diyagramı ve kısa metin aracılığıyla ekolojik etki içeren bir alandaki (maden sahası, baraj, kıyı, tarım alanı, kentsel boşluk) ihtilafların analizi.
- Hangi aktörler çatışma halinde?
- Mimarlık burada “karar verici” mi, “arabulucu” mu?
11/5 Mayıs: 8. Konferans Mücadele Hâlindeki (Doğal) Toprakları Nasıl Yönetmeli?
Gaia ile Birlikte Mimarlık Yapmak: Bir Pozisyon
Ödev: Dönem boyunca ele alınan kavramlardan hareketle bir mimarlık pozisyon metninin yazılması.
12/12 Mayıs: Doğalcılık Sonrası Bir Mimarlığa Doğru, seminer
13/19 Mayıs: Resmi Tatil
14/26 Mayıs: Makale Sunumları
15/2 Haziran/ Makale Sunumları
16/9 Haziran/ Makale Sunumları
